W kwietniu w ramach cyklu ‘Stany skupienia’ odbędzie się wyjątkowe wydarzenie z udziałem studia NOVIKI, które od ponad 18 lat łączy sztukę wizualną z krytyczną refleksją nad wpływem technologii na kulturę i percepcję. Tym razem goście skupią się na temacie halucynacji sztucznej inteligencji, prezentując dwa filmy eseistyczne, ‘Sen maszyny’ oraz ‘Obraz poza okiem’, które rzucają nowe światło na zjawisko generowania przez algorytmy obrazów i treści wykraczających poza dane wejściowe. Wydarzenie odbędzie się 22 kwietnia o godzinie 19:00 i będzie trwało około dwóch godzin, dostępne bezpłatnie dla publiczności w wieku 12+.

Cykl ‘Stany skupienia’, kuratorowany przez Andrzeja Marca, to seria wydarzeń postfilmowych, które mają na celu zbliżenie widza do najnowszych zjawisk w sztuce i technologii, łącząc prezentacje filmowe z dyskusjami i refleksją nad współczesną rzeczywistością. Tematy przewodnie każdego spotkania są związane z aktualnymi kryzysami i próbami ich rozwiązania poprzez lokalne, codzienne praktyki naprawcze i regeneracyjne.

Podczas kwietniowego wydarzenia, NOVIKI zaprezentują dwa filmy, które stanowią głęboki komentarz na temat roli sztucznej inteligencji w naszym życiu. Pierwszy z nich, ‘Sen maszyny’ (2024), to 14-minutowy esej filmowy, który analizuje zjawisko halucynacji AI, czyli generowania przez algorytmy odpowiedzi, które nie mają podstaw w danych treningowych. NOVIKI porównują te halucynacje do ludzkiego śnienia, podkreślając twórczą interpretację i nadinterpretację danych, które są nieodłącznie związane z procesem wyobraźni zarówno ludzi, jak i maszyn. Film łączy sekwencje nakręcone na planie filmowym z halucynacjami algorytmów, tworząc unikalny obraz o samym systemie sztucznej inteligencji.

Kolejny film, ‘Obraz poza okiem’ (2026), to refleksja nad przemianami wizualności w erze cyfrowej. NOVIKI analizują, jak obrazy przestają być wyłącznie efektem ludzkiego spojrzenia, a stają się produktem złożonych relacji między technologią, danymi i nieludzkimi formami percepcji. Film bada proces przesuwania się granic widzialności, od ludzkiego oka do maszynowego widzenia, oraz wpływ tych zmian na nasze rozumienie rzeczywistości.

Po projekcjach przewidziana jest dyskusja z udziałem zaproszonych ekspertów, podczas której poruszone zostaną kwestie związane z rozwojem technologii, jej wpływem na sztukę i kulturę, a także na nasze codzienne życie. W dyskusji jako punkt odniesienia posłuży również książka ‘I’ll Be Your Mirror’, wydana przez Future Fragments, którą współtworzy Marcin Nowicki wraz z Natalią Juchniewicz.

Studio NOVIKI, laureat wielu nagród, w tym European Design Awards, od lat eksperymentuje na styku sztuki, technologii i krytyki kulturowej. Ich prace były prezentowane m.in. w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, na festiwalach takich jak Noorderlicht Biennial czy Athens Digital Arts Festival, a także na London Design Biennale. Marcin Nowicki, artysta i doktorant Uniwersytetu SWPS, analizuje wpływ AI na twórczość i podmiotowość, natomiast Katarzyna Nestorowicz, projektantka i artystka, skupia się na estetyce syntetycznej i kulturze wizualnej.

Warto podkreślić, że wydarzenie wpisuje się w szerszy kontekst poszukiwań odpowiedzi na pytanie, jak technologia zmienia nasze postrzeganie świata i jakie wyzwania stawia przed sztuką i kulturą współczesną. ‘Stany skupienia’ w kwietniu to nie tylko okazja do obejrzenia eksperymentalnych filmów, ale także do refleksji nad przyszłością wizualności i roli sztucznej inteligencji w naszym życiu.