KALENDARIUM POZNAŃSKIE – 1 LISTOPADA

Autor: Tomasz Dworek. Poznań, 1 Listopada 2019

Słońce w znaku Skorpiona

Wszystkich Świętych
Święto Narodowe Antiguy i Barbudy
Święto narodowe Algierii, obchodzone w rocznicę wybuchu rewolucji w 1954 roku.
Brytyjskie Wyspy Dziewicze – Dzień Wolności
Bułgaria – Dzień Budzicieli Narodu
Światowy Dzień Wegan
Celtowie – Samhain
Międzynarodowy Dzień Mówienia “Kiedyś”

KALENDARIUM POZNANIA 2Osoby urodzone 1 listopada mają wybitne zdolności i rozwiniętą intuicję. Ich życie duchowe jest niezwykle bogate. Są wrażliwi i delikatni, jednak w poglądach i działaniu nie brakuje im odwagi. Obawiają się natomiast rzeczy nowych. Są zbyt konserwatywni na różnego rodzaju eksperymenty. Lubią poruszać się po utartych już szlakach. Zbytnią wagę przywiązują do spraw formalnych i ceremonialnych.

Uroczystość Wszystkich Świętych obchodzona była na Wschodzie już w IV w. Stopniowo rozszerzała się na cały Kościół. W połowie IX w. papież Grzegorz IV ustalił (835 r.) dzień 1 listopada jako święto Wszystkich Świętych.

Cytaty na dziś:
• As long as a woman can look ten years youngerthan her own daughter, she is perfectly satisfied. Dopóki kobieta wygląda dziesięć lat młodziej niż jej córka, dopóty jest całkowicie zadowolona. Oscar Wilde (1854 – 1900)
• Pogardza się mężczyzną zazdrosnym o swą żonę, ponieważ jest to dowodem, że ma złe mniemanie o sobie lub o niej. Kartezjusz.
• Wolność myśli jest przede wszystkim wolnością błądzenia. Konstantinos Tsatsos

KALENDARIUM POZNAŃSKIE

1704 Saski feldmarszałek Jan Reinhold Patkul dowodzący połączonymi siłami polsko-sasko-rosyjskimi odstąpił od oblegania Poznania opanowanego przez Szwedów na wieść o zbliżaniu się głównych sił Karola XII.

Johann_Patkul Foto: wikipedia.plIch wejście do Wielkopolski wzmocniło wpływy stronników Leszczyńskiego. Poznań, wizytowany przez Karola XII, 6 listopada 1704 r., stał się ośrodkiem działalności partii pro szwedzkiej.

Początek oblężenia datowany jest na 14 października 1704 r. Oblegający zajęli stanowiska na pobliskich wzniesieniach, rozpoczynając bombardowanie miasta. Trwający kilka dni ostrzał nie przyniósł jednakże większych szkód zarówno Szwedom jak i mieszkańcom.

Do dnia 24 października atakujący próbowali utworzyć wyłom w murach. W dniach 28-29 października sprzymierzeni zasypali miasto bombami i kamieniami, kilka wypadów szwedzkich zostało powstrzymanych.

Dwa dni później koło Bramy Wronieckiej powstaje ogromny wyłom o szerokości 80 kroków, nie było jednak spodziewanego szturmu oblegających.

2 listopada w obozie sprzymierzonych zarządzono odwrót, który nastąpił w nocy. Następnego dnia triumfujący Szwedzi wyszli z miasta podejmując marsz za uchodzącym przeciwnikiem. Straty szwedzkie podczas oblężenia wyniosły 11 zabitych i 28 rannych, straty sprzymierzonych były niższe.

Oblężenie Poznania przez Szwedów w 1704 Foto: sofokles.eu

Oblężenie Poznania przez Szwedów w 1704, foto: sofokles.eu

1919 Ruszyły wydziały rzeźby, grafiki oraz fotografii artystycznej poznańskiej Szkoły Sztuk Zdobniczych, prekursorki Akademii Sztuk Pięknych.

Owe “wydziały” niewiele miały wspólnego z dzisiejszym rozumieniem tego terminu, były w zasadzie zwykłymi pracowniami. W gronie pedagogicznym znaleźli się znakomici twórcy mieszkający na stałe w Poznaniu – grafik Jan Wroniecki, związany z ekspresjonistyczną grupą Bunt, rzeźbiarz Marcin Rożek czy fotograf Bronisław Preibisch, ale miejscowe środowisko plastyczne było w owym czasie zbyt wątłe, by zapewnić obsadę wszystkich stanowisk. Toteż poszukiwania odpowiednich pedagogów prowadzone były w całym kraju.

Szkoła nie posiadała własnego budynku. Korzystano z sal wykładowych Państwowej Szkoły Budowlanej mieszczącej się przy ulicy Łąkowej 11. Szkoła Zdobnicza podlegała samorządowi miejskiemu.

Widok Państwowej Szkoły Budownictwa w Poznaniu przy ul. Łąkowej 11, gdzie w latach 1919-1923 funkcjonowała Szkoła Zdobnicza, w zb.Publicznej Biblioteki Pedagogicznej w Poznaniu Foto: uap.amu.edu.pl

Widok Państwowej Szkoły Budownictwa w Poznaniu przy ul. Łąkowej 11, gdzie w latach 1919-1923 funkcjonowała Szkoła Zdobnicza, w zb.Publicznej Biblioteki Pedagogicznej w Poznaniu, foto: uap.amu.edu.pl

1925 Pierwsze autobusy wyjechały na poznańskie ulice. Było to cztery wozy benzynowe marki Scemia. Miały 25 miejsc siedzących. Kursowały na dwóch liniach: Stary Rynek – Główna i Stary Rynek – Winiary.

Autobus marki Renault - zakupiony w 1928 roku na potrzeby PeWuKi“Kurier Poznański” 2 listopada opisywał: “O godz. 9.35 rano wyjechał pierwszy autobus spod gmachu Komendy Policji, zabierając przedstawicieli miasta z dr. Głowackim, miejskim dyrektorem Mizgajskim, inżynierem Biskupskim, dyrektorem Miejskiej Kolei Elektrycznej inż. Nestrybke oraz z przedstawicielami prasy. W Głównej pod apteką oczekiwali na autobus liczni przedstawiciele tej dzielnicy”. Bilet kosztował 30 groszy.

Kilka dni później uruchomiono komunikację na liniach: pl. Wolności – Matejki oraz pl. Wolności – Ławica.

[Na podstawie: “135 lat MPK” pod red. Kamili Górczyńskiej-Żyżkowskiej i Agaty Drzewuckiej, Joanna Leśniewska,  MPK Poznań. Autobusy jeżdżą tu już od 90 lat!, Gazeta Wyborcza Poznań, 2.11.2015, fot. Autobus marki Renault – zakupiony w 1928 roku na potrzeby PeWuKi]

1953 Uruchomienie pierwszej sygnalizacji świetlnej dla kierowania ruchem ulicznym. [Źródło: Kronika Miasta Poznania, 1951-56, R.24]

1998 Marek Raczak został pełniącym obowiązki Centrum Kultury “Zamek” do chwili powołania przez Zarząd Miasta nowego dyrektora. De facto szefem tej instytucji kultury był do 2011 roku. Po Raczaku obowiązki szefa przejęła Anna Hryniewiecka budując nową jakość CK Zamek.

Marek Raczak Foto: Maciej Kaczyński, CK Zamek

Dyrektor Marek Raczak (2011), foto: Maciej Kaczyński, CK Zamek

2008 Zmarł Jerzy Sobociński, polski artysta rzeźbiarz (ur. 1932).

Jerzy Sobociński Foto: strony Urzędu MiastaArtysta urodził się w 1932 roku w Pniewach, ale studiował w Poznaniu i z tym miastem związał swe losy. Znany był ze swojej pasji i umiejętności organizatorskich. Między innymi był organizatorem aż dziesięciu edycji Biennale Małych Form Rzeźbiarskich. Swoje prace wielokrotnie prezentował zarówno w Polsce, jak i w innych krajach europejskich. Autor pomnika Mikołajczyka w Poznaniu i papieża w kajaku w Zbąszyniu.

Jego dorobek artystyczny to ponad 130 rzeźb. Do najbardziej znanych należą pomniki: Dzieci Wrzesińskich we Wrześni, Bolesława Chrobrego w Gnieźnie, św. Wojciecha w Gnieźnie, Stanisława Mikołajczyka w Poznaniu a także słynny kiczowaty papież w kajaku w Zbąszyniu. Rzeźbiarzem jest również jego syn, Robert.

Ponad 20 lat pełnił funkcję prezesa Sekcji Rzeźby poznańskiego okręgu Związku Polskich Artystów Plastyków, a później Związku Rzeźbiarzy. Był organizatorem licznych plenerów rzeźbiarskich i wystaw, inicjatorem i twórcą jedenastu edycji Ogólnopolskich Biennale Małych Form Rzeźbiarskich, organizowanych w Poznaniu od 1974 roku. Zapoczątkował odradzanie się polskiej rzeźby kameralnej, jej popularyzację i nobilitację.

Zmarł 1 listopada 208 roku. 15 marca 2012 roku, przy ul. Promienistej 134A odsłonięto tablicę upamiętniająca twórczość artysty.

Skrzydlaty - rzeźba na Cytadeli Jerzy Sobocinski_Poznan Foto: wikipedia

ZDARZYŁO SIĘ 1 LISTOPADA

846 Urodził się Ludwik II Jąkała, król zachodniofrankijski (zm. 879).

1485 Urodził się Jan Dantyszek, biskup chełmiński i warmiński. Był jednym z najsławniejszych dyplomatów europejskich, poetą polsko-łacińskim, doradcą Zygmunta Starego i Bony. Zmarł 27.10.1548 r.

1512 Michał Anioł zaprezentował pierwsze malowidła w kaplicy Sykstyńskiej.

1520 W czasie swej wyprawy dookoła świata Ferdynand Magellan wpłynął do cieśniny nazwanej później jego imieniem (początkowo Cieśniny Wszystkich Świętych).

1604 Pierwsze przedstawienie dramatu “Otello” Williama Shakespeare’a.

1705 Król August II Mocny ustanowił Order Orła Białego. Od 4 lutego 1921 roku to najstarsze i najwyższe odznaczenie Rzeczpospolitej, przywrócone ustawą 16.10.1992 roku.
YouTube Preview Image

1755 Trzęsienie ziemi zniszczyło 2/3 stolicy Portugalii. Zginęło wówczas około 60 tys. mieszkańców Lizbony.

1884 Mikołaj II Romanow objął tron jako ostatni car Rosji.

1893 Zmarł Jan Matejko, uważany za najwybitniejszego polskiego malarza historycznego. Mieszkał i pracował w Krakowie. Do jego najważniejszych dzieł należą: “Stańczyk”, “Kazanie Skargi”, “Hołd Pruski”, “Bitwa pod Grunwaldem”, “Wernyhora”. Urodził się 24 czerwca 1838 roku.

1897 Założono klub piłkarski FC Juventus Turyn.

1903 Zmarł potrącony przez automobil Thedor Mommsen,, niemiecki historyk i polityk. Był posłem do Reichstagu, przeciwnikiem polityki Bismarcka. Urodził się 30 listopada 1817 roku.

1907 Zmarł Alfred Jarry, francuski poeta i dramatopisarz. Rozgłos przyniosła ma sztuka “Ubu król, czyli Polacy”. Wywołała głośny skandal w kołach teatralnych oraz literackich i spowodowała wiele ostrych polemik. Urodził się 8 września 1873 roku.
YouTube Preview Image

1918 Ukraińcy opanowali Lwów. Początek zbrojnych starć polsko-ukraińskich w Galicji Wschodniej.

1922 W Turcji zniesiono monarchię. Sułtan Mehmed VI został zmuszony do abdykacji. Zakończyła się, trwająca 500 lat historia państwa osmańskiego.

1933 Przeniesienie portu lotniczego w Warszawie z Pól Mokotowskich na Okęcie.

1938 W wyniku wymiany not Polska otrzymała od Czechosłowacji Jaworzynę Spiską i Park Pieniński.

1942 Urodził się Larry Flynt, wydawca magazynu (Hustler).

1947 Urodził się Leszek Wosiewicz, polski reżyser filmowy (Cynga, Kornblumenbau).

1950 Papież Paweł VI ogłosił dogmat o cielesnym wniebowzięciu Najświętszej Maryi Panny.

1954 Wybuch powstania antyfrancuskiego w Algierii pod dowództwem Ahmeda Ben Belli. Początek wojny domowej zakończonej 18.03.1962 roku układem w Evian o zawieszeniu broni i uznaniu przez Francję suwerenności i integralności terytorialnej Algierii.

1956 Ogłoszenie przez premiera Imre Nagya deklaracji wystąpienia Węgier z Układu Warszawskiego. Rozwiązanie Węgierskiej Partii Pracy i utworzenie Węgierskiej Socjalistycznej Partii Robotniczej. Wojska rosyjskie wkroczyły na terytorium Węgier.
YouTube Preview Image

1960 Wszedł w życie traktat o integracji gospodarczej Belgii, Holandii i Luksemburga, tzw. krajów Beneluxu.

1963 Urodził się Rick Allen, perkusista brytyjskiej grupy Def Leppard. Zespół powstał w 1977 roku w Sheffield. Dwa lata później ukazała się debiutancka epka zespołu. Przełomowymi albumami okazały się wyprodukowane przez Johna ‘Mutta Lange’a „Pyromania” (1983) i „Hysteria” (1987). Z tej drugiej pochodzą m.in. przeboje „Animal” i „Love Bites”. W sylwestra 1984 roku Rick Allen uległ wypadkowi samochodowemu, w wyniku którego stracił lewe ramię. Od tego czasu posługuje się w grze specjalnym automatem perkusyjnym.
YouTube Preview Image

1963 Ukazał się singel „I Wanna Be You Man/Stoned” grupy The Rolling Stones. Stronę A skomponowali dla nich John Lennon i Paul McCartney.

1968 Urodził się Leszek Jenek, polski artysta kabaretowy (Ciach, Potem).

1971 Zmarła Jadwiga Smosarska – aktorka teatralna i filmowa. Gwiazda polskiego filmu lat międzywojennych, grała m.in. w: “Trędowatej”, “Barbarze Radziwiłłównie”. (Ur.23.09.1898 r).
YouTube Preview Image

1971 Ukazał się singel „Jeepster” grupy T.Rex.
YouTube Preview Image

1975 Urodził się Łukasz Kruczek, polski skoczek narciarski, trener skoków narciarskich.

1984 Numer 1 amerykańskiej listy przebojów: „Caribbean Queen” – Billy Ocean. Wcześniej piosenka pojawiła się w Wielkiej Brytanii jako „European Queen”.
http://www.dailymotion.com/video/x1d3tv

1985 W Polsce zniesiono reglamentację cukru.

1993 Wszedł w życie układ z Maashicht na mocy którego w miejsce EWG powołano Unię Europejską.

1998 Nr 1 brytyjskiej listy przebojów: „Believe” – Cher; UK Top Albums: „I’ve Been

2009 Lista Przebojów Programu Trzeciego, notowanie 1396: 1. Metallica – The Day That Never Comes, 2. Ania – W Spodniach Czy W Sukience, 3. Katie Melua – Ghost Town.

Użyte w artykule zdjęcia: sofokles.eu, uap.amu.edu.pl, wikipedia.pl, Maciej Kaczyński, CK Zamek, strony Urzędu Miasta, wikipedia, fotopolska, MPK Poznań

Dodaj komentarz

Your email address will not be published.