KALENDARIUM POZNAŃSKIE – 8 KWIETNIA

Autor: Tomasz Dworek. Poznań, 8 Kwietnia 2019

8 KWIETNIA Słońce w znaku Barana

Międzynarodowy Dzień Romów – obchodzony od 1971 r. z inicjatywy Światowej Rady Romów „Romani Union”
Międzynarodowy Dzień Opozycji Przeciw GMO

KALENDARIUM POZNANIA 2

Urodzeni 8 kwietnia są inteligentni i przedsiębiorczy, we wszystkim czego się podejmują są gorliwi i rzetelni. Są ludźmi szlachetnymi i starają się tak realizować swoje przedsięwzięcia, aby nie odbywały się one kosztem innych osób. Własnych uczuć nie skrywają, a raczej spontanicznie je uzewnętrzniają. Odznaczają się znacznym skąpstwem, co tłumaczą jako zaawansowana oszczędność.

Imieniny obchodzą: Julia, Dionizy, January, Walter

Patronką dnia jest bł. Julia Billiart, dziewica i zakonnica (1751-1816).

Mimo paraliżu, jaki ją dotknął w 31 roku życia, zaangażowała się w pracę katechetyczną i charytatywną. W Amiens (Francja) założyła sierociniec, w którym do pracy zachęciła kilka młodych dziewcząt. Był to początek nowego zgromadzenia Sióstr od Najświętszej Panny (Notre Dame). Błogosławioną ogłosił ją papież Pius X.

Kościół czci również św. Dionizego, biskupa i męczennika autora kilku listów do wiernych (zamęczony w 180 r.).

Cytaty na dziś:

– Człowiek – zwierzę, które potrafi cierpieć przez to, czego nie ma. Emil Cioran
– Gdy od chorego gospodarczo społeczeństwa wymaga się zdrowego myślenia politycznego – wymaga się zbyt wiele . Tomasz Mann
– Nic na świecie nie jest tak sprawiedliwie rozdzielone jak rozum: każdy wierzy, że otrzymał go wystarczającą ilość. Jacques Tati
– Lepiej z dobrym zgubić, niż ze złym znaleźć. Przysłowie ludowe.

KALENDARIUM POZNAŃSKIE

1786 Przywilejem Stanisława Augusta Poniatowskiego lokowano Nowy Tomyśl.

1807 W Poznaniu – na Chwaliszewie urodził się Karol Libelt, polski filozof, działacz polityczny. Prezes Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Studiował w Berlinie filologię klasyczną, filozofię i nauki matematyczno-przyrodnicze. Był tam ulubionym uczniem Hegla (zm. 1875).

Chwaliszewo koniec XIX wieku Foto: fotopolska

Pocztówka z Chwaliszewa, koniec XIX wieku, fot. fotopolska

Stanisław Taczak, pierwszy dowódca Powstania Wielkopolskiegi1874 W Mieszkowie koło Jarocina urodził się Stanisław Taczak, naczelny dowódca powstania wielkopolskiego.

W dniu 27 grudnia 1918, w związku z wybuchem powstania wielkopolskiego przybył do Poznania, gdzie spotkał się z Wojciechem Korfantym, który po przedstawieniu sytuacji zaproponował mu w imieniu Komisariatu NRL, stanowisko tymczasowego naczelnego dowódcy powstania, z jednoczesną promocją na stopień majora. Pośrednikiem tego spotkania był ks. Teodor Taczak – brat Stanisława.

Mjr Stanisław Taczak stanął na czele powstania, a jego największym zadaniem było zintegrowanie żywiołowo powstających oddziałów w jedną armię. Stworzył Sztab Generalny Armii Wielkopolskiej, oraz sformował dziewięć wielkopolskich Okręgów Wojskowych.

W dniu 16 stycznia 1919 roku, z przyczyn personalnych (zbyt niski stopień) i politycznych (dopuszczał do organizacji rad żołnierskich), przekazał dowództwo gen. Józefowi Dowborowi-Muśnickiemu samemu obejmując stanowisko drugiego kwatermistrza Okręgu Generalnego, a następnie zastępcy szefa sztabu.

Generał Taczak podczas uroczystości powstańczych w Gostyniu 3 stycznia 1959 r. fot: Archiwalne zdjęcia Gostynia na http://gaso-gostyn.pl

Okres powojenny, to czas niemal całkowitego zapomnienia o generale Taczaku. Żył ze skromnej emerytury i pracy w charakterze magazyniera w cukrowni w Janikowie. Prócz rodziny, pamiętali o nim tylko dawni przyjaciele – powstańcy wielkopolscy, z którymi utrzymywał częste kontakty […]

W marcu 1953 roku zmarła mu żona, a córka przeprowadziła się do Malborka. Dopiero w 1956 roku przypomniały sobie o nim władze kombatanckie, nadając mu Wielkopolski Krzyż Powstańczy. Oficjalnie otrzymał to odznaczenie w grudniu 1957 roku.

Gdy jednak w 1958 roku po raz pierwszy w Polsce Ludowej obchodzono na większą skalę rocznicę wybuchu powstania wielkopolskiego, to na uroczystości nie zaproszono pierwszego głównodowodzącego. W Poznaniu odbyły się centralna akademia i sesja naukowa, której patronował Komitet Obywatelski Obchodu 40-lecia Powstania Wielkopolskiego. Stanisławowi Taczakowi nie zaproponowano nawet członkostwa w tym komitecie. Było to dla niego wielkim zaskoczeniem i przykrością. Był już nawet spakowany na wyjazd do Poznania, lecz prośba o jego przyjazd nigdy nie nadeszła.[źródło: Dowódca Powstania Wielkopolskiego Stanisław Taczak w Gostyniu, tekst na www.gaso-gostyn.pl]

1886 Urodził się w Warszawie Jan Rutkowski, historyk, profesor Uniwersytetu Poznańskiego.

Profesor Jan Rutkowski Foto: Zakład Historii Gospodarczej UAMSpecjalizował się w dziejach gospodarczych Polski XVI-XIX wieku. Od 1919 roku Rutkowski stałe związał się z Poznaniem. Mając 34 lata został mianowany profesorem nadzwyczajnym, a w 1920 roku profesorem zwyczajnym. Kierował Katedrą Historii Gospodarczej na Wydziale Prawno-Ekonomicznym Uniwersytetu Poznańskiego. Aktywnie działał też w Poznańskim Towarzystwie Przyjaciół Nauk. Był członkiem Zarządu i przez długi czas przewodniczącym Komisji Historycznej

W 1924 został członkiem korespondentem, a w 1932 członkiem czynnym PAU; należał także m.in. do Towarzystwa Naukowego Warszawskiego i Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Przed wybuchem II wojny światowej zainicjował wydawanie Roczników Dziejów Społecznych i Gospodarczych, wznowione po 1945 i kontynuowane po jego śmierci.

Po wojnie włączył się w odbudowę struktury Uniwersytetu Poznańskiego. Brał też udział w pracach Instytutu Zachodniego. Był jednym z pierwszych historyków, którzy zainicjowali badania nad okupacją.

Opracował listę zamordowanych historyków i zniszczonych materiałów naukowych oraz zainicjował spisywanie wspomnień z czasów okupacji niemieckiej. Zaczął także opracowywać dzieje gospodarcze Generalnego Gubernatorstwa, ale nie zdołał ich ukończyć. Zmarł w Poznaniu 21 maja 1949 roku. Mieszkał przy ul. Kossaka.

[Źródła: Kronika Miasta Poznania, 1948, R. XXI, nr 2, s. 149, na podstawie strony Zakładu Historii Gospodarczej UAM]

1890 Urodził się Leon Komorski – działacz ruchu oporu. Założyciel i komendant pierwszej w Poznaniu konspiracyjnej organizacji wojskowej pod nazwą Polskie Wojsko Ochotnicze.

Będąc dowódcą tego batalionu dowodził jednostkami w walkach na froncie południowym. Został odznaczony Krzyżem Walecznych za udział w powstaniu wielkopolskim. Do 1939 pracował w Banku Komunalnym m. Poznania. Działacz Związku Strzeleckiego. Nie został objęty mobilizacją we wrześniu 1939, ale jako oficer rezerwy zgłosił się do Straży Obywatelskiej Poznania. Na początku października 1939 należał do założycieli w Poznaniu organizacji podziemnej Polskie Wojsko Ochotnicze, która od połowy października przyjęła nazwę Wojsko Ochotnicze.

Doprowadził do wydania tajnej gazetki „Polonia Poznańska”. Autor planu powstania polskiego przeciw okupantowi, gdyby doszła do skutku oczekiwana interwencja Francji i Wielkiej Brytanii.

8 grudnia 1939 doprowadził do połączenia się luźno współpracujących ze sobą podziemnych organizacji wojskowych w Wojsko Ochotnicze Ziem Zachodnich, którego został komendantem. Była to w Poznaniu i Wielkopolsce największa organizacja podziemna.

Komorski otrzymał stopień podpułkownika na podstawie rozkazu Komendy Głównej SZP. 11 kwietnia 1940 został aresztowany przez gestapo i skazany w pierwszej instancji na karę śmierci, a na 15 lat ciężkiego więzienia wyrokiem sądu wojskowego Rzeszy z 31 marca 1941. W Rawiczu odbywał karę więzienia i zmarł tam 15 maja 1942 w bliżej nie znanych okolicznościach.

1919 Odbyło się inauguracyjne posiedzenie pierwszej po rozbiorach polskiej Rady Miasta Poznania.

Wybory odbyły się w niedzielę 23 marca 1919 według nowej ordynacji. Nowa Rada wybrana została w wyborach równych, tajnych, bezpośrednich, powszechnych i proporcjonalnych. Komisarzem wyborczym został nadburmistrz Poznania Jarogniew Drwęski. Utworzony został Komitet Wyborczy Miasta Poznania (przewodniczącym został Karol Rzepecki), oraz Biuro Wyborcze (kierownik Kazimierz Krajna).
Wyborcza polska “Lista Nr 5” zawierała 60 kandydatów. Oprócz tego swoje listy zgłosiły również PPS (Lista Nr 3), socjaldemokraci (Lista Nr 1), Niemcy (Lista Nr 4) i Żydzi (Lista Nr 2). W wyborach “Lista Nr 5” uzyskała 66% (41 mandatów), lista niemiecka 28% (17 mandatów), Socjaldemokratyczna Partia Niemiec 3,1% (1 mandat), żydowska 2% (1 mandat), lista PPS 0,7% (brak przedstawiciela w Radzie). Frekwencja wyborcza wyniosła 80% (na 108 406 uprawnionych).
Pierwsze posiedzenie miało miejsce 8 kwietnia 1919. Ogółem Rada odbyła 102 posiedzenia, na których frekwencja wynosiła przeciętnie ok. 70% (42-43 osoby). Rada liczyła 60 członków.
Wśród radnych utworzyły się 3 frakcje: Ludowe Koło Radzieckie (14 radnych), Polskie Koło Radzieckie (10 radnych) i Demokratyczne Koło Radzieckie (17 radnych).
Działalność Rady: wybór Jarogniewa Drwęskiego na stanowisko prezydenta Poznania (14 kwietnia 1919), sprawy zaopatrzenia miasta, walka z bezrobociem, budowa nowych mieszkań (osiedle robotnicze na Górczynie), odbudowa szkolnictwa (przywrócenie pierwotnej roli szkół przerobionych w czasie wojny na lazarety).

Ratusz, lata 20 XX wieku Foto: fotopolska.euWybory odbyły się w niedzielę 23 marca 1919 według nowej ordynacji. Nowa Rada wybrana została w wyborach równych, tajnych, bezpośrednich, powszechnych i proporcjonalnych. Komisarzem wyborczym został nadburmistrz Poznania Jarogniew Drwęski.

Wyborcza polska “Lista Nr 5” zawierała 60 kandydatów. Oprócz tego swoje listy zgłosiły również PPS (Lista Nr 3), socjaldemokraci (Lista Nr 1), Niemcy (Lista Nr 4) i Żydzi (Lista Nr 2). W wyborach “Lista Nr 5” uzyskała 66% (41 mandatów), lista niemiecka 28% (17 mandatów), Socjaldemokratyczna Partia Niemiec 3,1% (1 mandat), żydowska 2% (1 mandat), lista PPS 0,7% (brak przedstawiciela w Radzie). Frekwencja wyborcza wyniosła 80% (na 108 406 uprawnionych).

Pierwsze posiedzenie miało miejsce 8 kwietnia 1919. Ogółem Rada odbyła 102 posiedzenia, na których frekwencja wynosiła przeciętnie ok. 70% (42-43 osoby). Rada liczyła 60 członków.

Wśród radnych utworzyły się 3 frakcje: Ludowe Koło Radzieckie (14 radnych), Polskie Koło Radzieckie (10 radnych) i Demokratyczne Koło Radzieckie (17 radnych).

Działalność Rady: wybór Jarogniewa Drwęskiego na stanowisko prezydenta Poznania (14 kwietnia 1919), sprawy zaopatrzenia miasta, walka z bezrobociem, budowa nowych mieszkań (osiedle robotnicze na Górczynie), odbudowa szkolnictwa (przywrócenie pierwotnej roli szkół przerobionych w czasie wojny na lazarety). [wikipedia]

1930 Ilustracja Poznańska donosiła o budowie domów mieszkalnych dla robotników na Wildzie.

Domy dla robotników.Ilust Poz 08.04.1930 Foto: WBC

Stanisław Tamm Foto: UM1960 W Wałczu urodził się Stanisław Tamm, polski urzędnik samorządowy i państwowy.

Ukończył studia na Wydziale Maszyn Roboczych i Pojazdów Politechniki Poznańskiej. Był zatrudniony w Kopalni Węgla Brunatnego Konin, działał w zakładowej “Solidarności”.

W 1991 został wicewojewodą konińskim, w 1997 objął stanowisko wojewody. Po reformie administracyjnej pełnił funkcję II wicewojewody wielkopolskiego, a w latach 2000–2001 sprawował urząd wojewody. Następnie został dyrektorem Wydziału Działalności Gospodarczej Urzędu Miasta Poznania.

W 2010 objął obowiązki Sekretarza Miasta Poznań. Stanisław Tamm był także wojewodą konińskim i wielkopolskim.

1962 W Poznaniu rozpoczęto budowę pomnika Braterstwa Broni i Przyjaźni Polsko – Radzieckiej. Początek „czynów społecznych” na Cytadeli.

Cytadela, lata 70 XX wieku Foto: fotopolska

Park Cytadela, lata 70 XX wieku

1972 W Nowym Sączu urodził się Piotr Świerczewski, piłkarz, reprezentant Polski. Grał m.in. w Lechu Poznań (2003-04, 2005-06).

1987  Klasówka u prezydenta – to żartobliwy tytuł informacji reportera “Gazety Poznańskiej” Wacława Rogalewicza o poważnych problemach.

Prezydent Poznania Andrzej Wituski zaprosił do siebie szefów organizacji posiadających placówki handlowe, usługowe i gastronomiczne w centrum Poznania. Składali oni sprawozdania z postępów w realizacji prezydenckich zaleceń dotyczących tej części miasta. Pod koniec posiedzenia prezydent przekazał szefom organizacji handlowych polecenie modernizacji oświetlenia okien wystawowych. (Na podstawie: KMP)

ZDARZYŁO SIĘ 8 KWIETNIA

217 W Lugdunum (dzisiejszy Lyon) zamordowano cesarza Karakallę. Karakalla nadał prawa obywatelstwa rzymskiego wszystkim wolnym mieszkańcom Cesarstwa i nakazał budowę w Rzymie łaźni, nazwanych później jego imieniem.

Termy Karakalli w Rzymie Foto: wikipedia

Termy Karakalli w Rzymie, fot: wikipedia

1525 Na mocy Traktatu Krakowskiego między Polską a Zakonem, państwo krzyżackie stało się państwem świeckim w zależności lennej od Polski. 2 dni później miał miejsce Hołd Pruski.

1783 Caryca Rosji Katarzyna II zaanektowała Krym.

1820 Na greckiej wyspie Melos odnaleziono posąg Wenus z Milo.

Wenus z Milo w Muzeum w Luwrze Foto: djęcie pochodzi z serwisu Flickr.com i jest udostępniane na licencji Creative Commons (użytkownik : hsivonen)

Wenus z Milo, w Luwrze, zdjęcie pochodzi z Flickr.com (Creative Commons: użytkownik : hsivonen)

1838 Zaczęło funkcjonować pierwsze transatlantyckie parowe połączenie pasażerskie. Podróż na trasie Nowy Jork-Bristol trwała 15 dni.

1862 John Lynde opatentował pierwsze w Stanach Zjednoczonych opakowanie aerozolowe.

1875 Urodził się Albert I, król Belgów od 1909 r. W 1914 r. po ataku niemieckim na Belgię stanął na cele armii. Zdobył wówczas przydomek „króla-żołnierza”. Po wojnie utworzył specjalny fundusz finansujący odbudowę kraju ze zniszczeń wojennych, Zginął tragicznie podczas wspinaczki górskiej 17.II.1934.

1879 Po raz pierwszy sprzedano mleko w szklanej butelce.

1892 Urodziła się Mary Pickford, amerykańska aktorka filmowa kanadyjskiego pochodzenia. Wielka gwiazda ekranu w epoce kina niemego. Była obiektem pierwszego w Hollywood zbliżenia kamery (close-up). Miało to miejsce w filmie “Friends” z 1912 r. Jej życzeniem było, aby po śmierci zniszczyć wszystkie filmy, w których zagrała. Było to możliwe, ponieważ miała prawa autorskie do większości z nich. Na szczęście nie znalazł się nikt, kto byłby skłonny wykonać ostatnią wolę Mary. (zm. 1979).

1904 Francja i Wielka Brytania zainaugurowały „Entente Cordiale” serdeczny sojusz.

1932 Max Theiler odkrył szczepionkę przeciw żółtej febrze.

1935 W ZSRR rozszerzono karę śmierci na dzieci od 12 roku życia.

1938 Sejm jednogłośnie przyjął uchwałę o ochronie imienia Józefa Piłsudskiego. Uwłaczanie pamięci zmarłego Marszałka miało być karane więzieniem do pięciu lat.

YouTube Preview Image

1940 Polski okręt podwodny „Orzeł” zatopił u wybrzeży Norwegii hitlerowski transportowiec „Rio de Janeiro”. Na pokładzie znajdowały się oddziały desantowe, zatopienie przyczyniło się do ujawnienia rozpoczętej przez hitlerowców inwazji na Norwegię.

1948 Urodziła się Danuta Hübner, polska polityk, komisarz Unii Europejskiej.

1950 W Malborku urodził się Grzegorz Bolesław Lato (Bolek), polski piłkarz – napastnik, prawoskrzydłowy, senator SLD, prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej.

1950 Urodziła się Elżbieta Góralczyk, polska aktorka – Anula z serialu Wojna domowa. (zm. 2008).

1953 Urodził się Waldemar Fydrych, polski happener, lider Pomarańczowej Alternatywy.

W wyborach z 2006 r na Prezydenta miasta Warszawy, jako szef Komitetu Wyborczego Gamonie i Krasnoludki uzyskał 5 wynik (2914 głosów), lepszy od Wierzejskiego z rządzącej LPR.

1963 Urodził się Julian Lennon, syn Johna Lennona, piosenkarz.

W 1974 roku grał na perkusji w ostatnim utworze albumu “Walls And Bridges”, nagranego przez swojego ojca. W 1984 roku zadebiutował jako solista płytą “Valotte”.

1964 Wystrzelono statek kosmiczny Gemini 1, na jego pokładzie nie znajdował się ani jeden członek załogi, prom sterowany był przez komputery.

1966 XXIII Zjazd Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego wybrał jednomyślnie Leonida Breżniewa na sekretarza generalnego.

1968 Urodził się Janek Benedek, gitarzysta grup Czad Komando Tilt, T. Love, Diabły i Anioły oraz współpracownik Marka Jackowskiego. Jest autorem muzyki do takich przebojów jak “King” i “Warszawa”.

1970 Pierwszy solowy koncert po opuszczeniu The Supremes dała amerykańska wokalistka Diana Ross. Występ odbył się w Framingham, w stanie Massachusetts.

1976 Jerzy Pawłowski, trzykrotny mistrz świata w szabli, został skazany przez sąd wojskowy na 25 lat więzienia za szpiegowanie na rzecz USA.

1990 Premiera serialu “Twin Peaks” w amerykańskiej telewizji ABC.

Twin Peaks - kadry z filmu

1991 W życie weszła umowa o ruchu bezwizowym między Polską a Niemcami, Francją, Włochami i krajami Beneluksu.

1994 Polska złożyła oficjalny wniosek o członkostwo w Unii Europejskiej.

2000 Nr 1 amerykańskiej listy przebojów „Maria Maria” – Santana; US Top Album „No Strings Attached” – ‘N SYNC.

YouTube Preview Image

Imieniny obchodzą: Julia, Dionizy, January, Walter

Julia, to żeńska forma imienia Juliusz, czyli pochodząca z patrycjuszowskiego, rzymskiego rodu Juliuszów. Julia, to kobieta dobra, miła, kulturalna i zwykle uczona. Potrafi prowadzić wielkie interesy i osiągać dobre wyniki.

Dionizy, imię niepospolite, popularne wśród starożytnych władców, uczonych i średniowiecznych mnichów. Wywodzi się z języka greckiego, od imienia boga Dionizosa, boga winnej latorośli i rozkoszy życia. W Polsce imię to znane było także w formach Dziwisz i Dziwko. Dionizy jest osobą, która ceni sobie wygodne i bezstresowe życie. Stara się jednak przejść przez nie bez uszczerbku dla innych, dlatego woli czasami ustąpić, usunąć się w cień niż walczyć o coś do końca. Bardzo ceni sobie piękną architekturę domów, jego życie rodzinne bez wątpienia pełne jest fantazji. Lubi kolor zielony, a ze zwierząt domowy najbardziej lubi kozła. Odpowiedniki obcojęzyczne; ang. Dennis, fr. Denis, wł. Dionigi, ros. Dionisij.

January, odnoszący się do Janusa, rzymskiego boga wszelkiego początku, boga drzwi i bram, przez jego świątynię na Forum Romanum przechodziło się przed wyruszeniem na wojnę, w czasie pokoju bramy świątyni były zamknięte, na cześć janusa nazwano wzgórze Janiculum oraz pierwszy miesiąc roku Januarius (wcześniej zaczynano rok od marca – Martinus), dlatego January może też oznaczać tego, kto się urodził w styczniu., imię łacińskie.

Walter, niemieckie waltan oznacza rządzić, heri – naród, lud, wojsko, czyli Walter to prowadzący wojsko, imię germańskie.

Użyte w artykule zdjęcia: fotopolska, Zakład Historii Gospodarczej UAM, fotopolska.eu, djęcie pochodzi z serwisu Flickr.com i jest udostępniane na licencji Creative Commons (użytkownik : , wikipedia, UM, WBC, gaso-gostyn.pl, www.artofthetitle.com, PSS Społem / Cyryl

Dodaj komentarz

Your email address will not be published.